Włóczki z Moherem
Włóczka moherowa to luksusowa przędza pozyskiwana z runa kóz angorskich (nie należy mylić jej z angorą, która pochodzi od królików). Ze względu na to, że jej włoski są bardzo gładkie i wspaniale odbijają światło, dziewiarki często nazywają ją "włóknem diamentowym". Włóczki z tej grupy charakteryzują się niesamowitą lekkością, bardzo dobrze grzeją, a gotowa dzianina jest otulona charakterystycznym, delikatnym puszkiem (tzw. halo).
Włóczki z Moherem
Lista produktów
Rodzaje moheru i miękkość włókna
To, czy moher jest miękki i przyjemny w dotyku, zależy w głównej mierze od wieku kozy, z której pozyskano surowiec. Wyróżnia się trzy główne klasy tej włóczki:
- Super Kid Mohair: Najdelikatniejsza i najdroższa włóczka pozyskiwana z pierwszego strzyżenia najmłodszych kózek. Włoski są niezwykle cienkie, dzięki czemu przędza jest bardzo miękka i najrzadziej podgryza skórę.
- Kid Mohair: Surowiec pochodzący z drugiego strzyżenia kóz. Jest bardzo puszysty, lekki i świetnie sprawdza się w luksusowych projektach na swetry typu mgiełka.
- Dorosły moher (Adult Mohair): Włókno dorosłych kóz jest grubsze i dość szorstkie. Z tego powodu prawie nie używa się go do ręcznego dziergania ubrań, a częściej do tkania dywanów czy grubszych narzut.
Czy moher gryzie, uczula i nadaje się dla wrażliwej skóry?
Tolerancja na puszysty włosek kóz angorskich jest kwestią bardzo indywidualną, ponieważ włókno to nie wygina się przy kontakcie ze skórą tak łatwo jak miękki merynos.
- Gryzienie i drapanie: Długi włosek moheru może łaskotać i podgryzać osoby o wrażliwej skórze, zwłaszcza w delikatnych miejscach na szyi. Odczucie "gryzienia" to mechaniczne kłucie włosków, a nie prawdziwa alergia. Z tego powodu rzadko nosi się moherowe swetry bezpośrednio na gołe ciało.
- Alergie: Moher sam w sobie uczula niezwykle rzadko. W przeciwieństwie do zwykłej wełny owczej, włókno kóz angorskich prawie wcale nie zawiera lanoliny.
- Właściwości antybakteryjne: Włóczka moherowa jest naturalnie odporna na wchłanianie zapachów i brudu, co pozwala na rzadsze pranie dzianin. Doskonale oddycha i zapobiega poceniu się.
Dlaczego moher łączy się z jedwabiem lub innymi włóknami?
Sam puszysty włosek kóz angorskich nie ma elastycznego rdzenia i mógłby się zrywać, dlatego zawsze oplata się go wokół innej, mocniejszej nitki bazowej.
- Moher z jedwabiem (Silk Mohair): To najbardziej luksusowe i najlepsze połączenie. Jedwabny rdzeń (zazwyczaj 25-30% składu) daje włóczce wyjątkową wytrzymałość, piękny połysk i sprawia, że dzianina miękko się układa.
- Moher z wełną lub merynosem: Dodatek zwykłej wełny sprawia, że przędza lepiej sprężynuje i trzyma kształt robótki (np. w ściągaczach), ponieważ sam moher jest słabo rozciągliwy.
- Moher z akrylem lub poliamidem: Sztuczne dodatki obniżają cenę motka i bardzo mocno wzmacniają nić. Niestety sprawiają też, że gotowy sweter o wiele gorzej oddycha.
Jak pracować z włóczką moherową na drutach i szydełku?
Długi włosek moheru szczelnie wypełnia przestrzenie między oczkami, co wymaga zupełnie innego podejścia niż dzierganie z gładkiej wełny.
- Dobór drutów: Aby sweter był lekki i zwiewny, cienki moher (np. 210m/25g) przerabia się na stosunkowo grubych drutach, zazwyczaj od 3.5 mm do nawet 5.0 mm. Dzierganie na cieńszych drutach sprawi, że robótka wyjdzie sztywna i zbita jak filc.
- Poziom trudności: Praca z moherem nie jest polecana dla początkujących dziewiarek. Puszysty włosek utrudnia liczenie oczek, a ewentualne poprawki i prucie bywają męczące.
- Jak pruć moher: Włoski kóz angorskich bardzo szybko o siebie zahaczają. Aby ułatwić prucie, wsadź robótkę do zamrażarki na 2-3 godziny – zmrożony włosek mniej się plącze. Zawsze pruj powoli, oczko po oczku.
- Dzierganie dwiema nitkami: Moher sprawdza się rewelacyjnie jako dodatkowa nitka przerabiana razem z grubszą włóczką (np. bawełną lub wełną). Dodaje on swetrowi miękkiego puszku, ociepla go i ukrywa drobne nierówności w oczkach.
Moher a alpaka, kaszmir i wełna owcza
Wybór między moherem a innymi luksusowymi włóknami zależy głównie od tego, czy zależy nam na połysku i widocznym puszku na dzianinie.
- Moher czy Alpaka: Obie włóczki mają charakterystyczne halo (puszek). Moher jest jednak znacznie lżejszy i ładniej błyszczy, podczas gdy alpaka jest cięższa, matowa, trochę cieplejsza i uchodzi za odrobinę mniej gryzącą.
- Moher czy Kaszmir: Kaszmir jest włóknem całkowicie gładkim i nie posiada puszystego włoska. Jest maksymalnie miękki, ale nie uzyskasz z niego efektu moherowej, zwiewnej "mgiełki".
- Moher czy Merino: Merino świetnie sprężynuje i idealnie nadaje się do dziergania warkoczy. Moher jest mało elastyczny i sprawdza się najlepiej w prostych ściegach dżersejowych oraz ażurach.
Co wydziergać z moheru? Sprawdzone projekty
Dzięki temu, że włóczka z kóz angorskich zatrzymuje bardzo dużo ciepła pomimo swojej niskiej wagi, idealnie nadaje się na elegancką i zwiewną odzież.
- Swetry i kardigany typu "chmurka": Przerabiając włóczkę podwójną nitką (często na drutach 4.5 mm - 5.0 mm), stworzysz niesamowicie lekki i ciepły sweter. Waży on zazwyczaj ułamek tego, co klasyczny sweter z wełny.
- Ażurowe chusty i szale: Pojedyncza nitka moheru przerabiana na grubych drutach tworzy piękne, zwiewne koronki, które po wypraniu świetnie trzymają swój kształt.
- Czego nie dziergać z moheru: Zdecydowanie unikaj robienia moherowych koców, poszewek na poduszki czy innych domowych dekoracji. Pod wpływem ciągłego tarcia o meble włóczka ta gubi włosek (linieje) i szybko traci urok. Puszysty włosek nie zawsze sprawdza się również na ciasnych czapkach.
Ile włóczki moherowej potrzeba na projekt?
Dobrej jakości włóczki typu silk mohair są niesamowicie wydajne. Standardowy motek waży tylko 25 gramów, ale skrywa w sobie ponad 200 metrów puszystej przędzy.
| Rodzaj projektu | Sposób przerabiania | Orientacyjne zużycie (motki 25g/210m) |
|---|---|---|
| Lekki sweter typu chmurka (Rozm. M) | Dwie nitki razem | Ok. 6-8 motków (150-200g) |
| Ażurowa chusta lub szal | Pojedyncza nitka | Ok. 2-3 motki (50-75g) |
| Sweter z moherem jako dodatkiem | 1 nić grubszej wełny + 1 nić moheru | Ok. 4-5 motków (100-125g) |
Jak prać, suszyć i pielęgnować ubrania z moheru?
Moher bardzo źle znosi agresywne środki chemiczne i wysokie temperatury. Źle uprany sweter natychmiast sfilcuje się i zgubi swój piękny puszek.
- Wietrzenie zamiast prania: Ubrania z moheru nie wchłaniają zapachów. Zamiast częstego prania, najlepiej przewietrzyć sweter na chłodnym, porannym powietrzu.
- Pranie ręczne: Wyroby moherowe należy prać wyłącznie ręcznie w letniej wodzie (max 30°C), delikatnie je ugniatając. Woda do płukania musi mieć tę samą temperaturę, aby włókna nie doznały szoku termicznego. Pranie w pralce, nawet na programie delikatnym, to ogromne ryzyko.
- Środki piorące: Używaj tylko łagodnych szamponów do wełny. Kategorycznie unikaj płynów do płukania tkanin – oblepiają one włoski, sprawiając, że moher robi się płaski i wypłowiały.
- Suszenie i blokowanie: Mokrego swetra nie wolno wykręcać. Zawiń go w suchy ręcznik i delikatnie odciśnij. Susz dzianinę rozłożoną na płasko. Uważaj z używaniem dużej ilości szpilek podczas blokowania koronki – cienki silk mohair jest podatny na zbyt mocne naciągnięcie. Zawsze susz moher z dala od grzejników.
- Usuwanie kulek (zmechaceń): Jeśli pod pachami swetra pojawią się zbite kuleczki włosa, ostrożnie wytnij je nożyczkami lub użyj specjalnego grzebyka do wełny. Nigdy nie używaj mechanicznej golarki, bo utniesz charakterystyczne halo włóczki.